Jak Pełczyce ponownie w brandenburskie ręce wpadły (1478). Ziemia Pełczycka wchodziła od 1315 po przerwie znów w skład księstwa pomorskiego (do 1464: szczecińskiego). Zarządzali nią książęcy wójtowie (tyle co w Polsce starostowie).

   Na tle walki o sukcesję po zmarłym w 1464 r. ostatnim księciu szczecińskim Ottonie III, trwały długoletnie spory stanów krajowych i książąt wołogoskich Eryka II (zm. 1474) i Warcisława X (zm. w grudniu 1478) z elektorami brandenburskimi (którzy uważali się za prawnych sukcesorów Ottona), przeradzające się w otwartą wojnę, jak w 1468–1469 i 1478–1479.

   W toku tej drugiej wojny, elektor Albrecht Achilles, „Lis Germanii”, dla ukarania księcia słupskiego i szczecińskiego Bogusława X, syna Erykowego, który zachęcony sukcesami stryja po rozpoczęciu przez niego (w kwietniu 1478) działań wojennych, dołączył do militarnej konfrontacji, w sile ok. 10000 ludzi, podjął w lipcu 1478 r. wielką wyprawę na tereny pomorskie położone na wschód od Odry. Z rejonu koncentracji w Chojnie ruszył wpierw na północ z zamiarem skierowania się pod Pełczyce. Zajął i spalił Banie, pokonał w potyczce skromne siły polowe Bogusława, obległ go w Pyrzycach, a gdy ten zdołał się stąd wymknąć, podążył za nim pod Stargard, potem wrócił pod Pyrzyce, silnie umocnione, pociągnął na Kołbacz i pod Szczecin, znów pod Pyrzyce.

   Ponieważ Pyrzyce nie mogły być zajęte bez długiego oblężenia, nie pozostało Albrechtowi nic innego, jak zajmowanie innych miast i zamków, by przez wyniszczenie kraju, gromadzenie łupów i jeńców oraz obsadzanie swymi załogami miast i zamków, zmusić Bogusława do kapitulacji.

   Realizując plan pierwotny ruszył 1 sierpnia na południowy- wschód, na zamek pełczycki. Znana jest instrukcja elektorska w sprawie szturmu Pełczyc. Już następnego dnia szturmem zdobył miasto i zamek. Do niewoli dostał się starosta, pan poszczeciński Henryk von Wussow z synem Piotrem, 30 rycerzy okolicznych, w tym 20 oszacowanych jako szczególnie cennych, podlegających przyszłemu wykupowi.

    Wśród nich zostali zarejestrowani: Duser, Szymon, Achim, Henning i Mikołaj von Billerbeckowie, Henning i Jasper von Brederlowowie, Jürgen i Achim v. Köthenowie (z Lubiany), Borges Boytin, Mikołaj Dietert, Gawyn Brewytz (czy Brositz?), Kaspar i Marsin Paryszowie, Jürgen Kule, Paweł von Güntersberg, Sywert von Flatow, Bultes Wulff. Dalej, ujęto 48 knechtów (drobnych szlachciców), m. in.: Piotra Jordana, Marcina Pale, Hansa Pole, Drewesa Wuko, Hermana Kule, Piotra Benduke, Tomasza Pruczka, Dußa Bilrebeke, Piotra Tronawa, Ottona Boytina, Jakuba Krakawa, wreszcie 52 mieszczan z burmistrzem Janem Ewenterem na czele, w tym 12 mieszczan i chłopów oraz 6 Żydów również „wartościowych”, których podobnie internowano w głębi elektorskiego kraju, daleko na zachodzie w Starej Marchii (k. Magdeburga).

   Na tej najstarszej w dziejach Pełczyc liście mieszczan znaleźli się: szewc Mathes Orten, Szymon Wend, Mikołaj Ludeke, Hans Susst, Mikołaj Rabenstein, Hans Bernfeldt, Arnd Reymer, Borges Hese, Jordan Bornstede, Bartłomiej Maye, Claus Kerstian, Mikołaj Schonaw, oraz Żydzi: Abraham, Zelickmann, Wulff, Arem, Zohel i stary Abraham.

   Miasto spalono i zburzono, zamek obsadzono brandenburską załogą. Stąd wojska pociągnęły na północ, za Inę, na Szadzko. Rozejmem z 23 sierpnia Pełczyce miały być zatrzymane przez elektora do czasu zwrotu przez Pomorzan miasta Gardźca nad Odrą, zajętego  w chwili rozpoczynania wojny przez ludzi Warcisława X, szczecinian i stargardzian. Ale ponieważ to nie nastąpiło, pokój pomorsko-brandenburski z 24 VI 1479 r. przesądził o pozostaniu Pełczyc w Brandenburgii. W sierpniu 1479 elektor w dodatkowym układzie z Bogusławem X gotów był zwrócić Pełczyce i Szadzko ale za zwrot Gardźca. Gardziec nie chciał powracać pod panowanie elektora.

    Wnet Ziemię Pełczycką podzielono przeto na część zachodnią z Pełczycami, brandenburską, i część wschodnią, pomorską. Zasłużony w tej wojnie marszałek elektora Jerzy Rülicke, obecny zresztą przy zawieraniu pokoju, otrzymał Pełczyce może już w 1478 (zapewne jego ludzie stanowili załogę zamkową). Wiemy tylko, że  4 I 1482 elektor Albrecht upoważnił swego syna margrabiego Jana do wydania Jerzemu  w lenno połowy Pełczyc tj. w istocie połowę zajętego obszaru ziemi pełczyckiej, jako ekwiwalentu za poniesione wydatki w toku tej wojny. Rülicke wystąpił 18 X 1482 jako starosta pełczycki. Oznacza to początek miasta prywatnego. Rülickego, który tytułem rekompensaty otrzymał wnet zamek santocki z okolicą, zluzowali bracia Hans i Hans von Waldow z Lubniewic, również wierzyciele elektora. Zostali panami Pełczyc od 21 I 1485 jako lennicy elektorscy na zamku, miasteczku, ziemi pełczyckiej.

Edward Rymar 

Opracowanie graficzne: Grzegorz Górecki